تبلیغات
مدرسه غیر دولتی محدثه متوسطه اول (منجیل)

مدرسه غیر دولتی محدثه متوسطه اول (منجیل)
درخت تو گر بار دانش بگیرید به زیر آوری چرخ نیلوفری را 
قالب وبلاگ
نویسندگان
عوامل مهم سبك شمردن نماز

                   lwfkw0nkq1djyzm1zco.jpg
عـدم گـرایـش بـرخـى از نـوجـوانـان بـه نـمـاز، مـعـلول عـوامـل مـخـتلفى است كه مورد بحث قرار مى گیرد. یافته هاى تحقیقى نشان مى دهد كـه بـسـیارى از نوجوانان به اصل نماز نگرش مثبت داشته امّا در انجام آن سستى و كوتاهى مى ورزند. لذا مهم ترین عوامل مؤ ثر در سبك شمردن نماز عبارتند از:
1 ـ نداشتن انگیزه قوى براى خواندن نماز.
2 ـ عادت نداشتن به نماز از دوران كودكى .
3 ـ آگاه نبودن از فلسفه و اسرار نماز.
4 ـ ترجیح دادن تفریح و سرگرمى (به علت جاذبه بیشتر در نزد اینان ).
5 ـ داشتن سؤ ال و ابهام نسبت به بعضى از مسائل اعتقادى مانند خدا، معاد و...


بقیه رو برو ادامه مطلب بخون

عوامل مهم سبك شمردن نماز

عـدم گـرایـش بـرخـى از نـوجـوانـان بـه نـمـاز، مـعـلول عـوامـل مـخـتلفى است كه مورد بحث قرار مى گیرد. یافته هاى تحقیقى
نشان مى دهد كـه بـسـیارى از نوجوانان به اصل نماز نگرش مثبت داشته امّا در انجام آن سستى و كوتاهى مى ورزند. لذا مهم ترین عوامل مؤ ثر در سبك شمردن نماز عبارتند از:
1 ـ نداشتن انگیزه قوى براى خواندن نماز.
2 ـ عادت نداشتن به نماز از دوران كودكى .
3 ـ آگاه نبودن از فلسفه و اسرار نماز.
4 ـ ترجیح دادن تفریح و سرگرمى (به علت جاذبه بیشتر در نزد اینان ).
5 ـ داشتن سؤ ال و ابهام نسبت به بعضى از مسائل اعتقادى مانند خدا، معاد و...
یافته هاى پژوهشى نشان مى دهد كه میزان رفتار و پاى بندى دانش آموزان به نماز با توجه به اینكه به اصل نماز نگرش مثبتى دارند ولى میزان و كیفیت تقید به نماز در بین آنان پایین تر از حد متوسط است . یعنى عواملى مانع از انجام نماز در آنان شده و از كیفیت و پاى بندى آنها كاسته است .

علل عدم گرایش به نماز


بـرخـى از عـلل عدم گرایش به نماز، متوجه خود كودك و نوجوان است . در این موارد با یك علت یـابـى سـاده مـى تـوان بـه ایـن مـوضـوع رسـیـد. والدیـن پـس از درك عـلل فـردى لازم اسـت بـه یـارى او شـتـافـتـه و هـمـچـون طـبیبى دلسوز او را درمان نمایند. این علل به شرح ذیل مى باشد:
1 ـ آگاه نبودن نسبت به معارف نماز
نـوجـوانـى كـه نـسبت به معارف ، احكام و مسائل مربوط به نماز آگاهى كافى ، لازم و درستى نداشته باشد، به طبع نسبت به نماز بى اهمیت است . زیرا فكر و درك او در این باره نارسا و مـحـدود اسـت . ایـن نـارسـایـى فكرى و ادراكى باعث مى شود كه رفتار او به سوى نماز هدایت نشود.
بنابراین درصورتى كودك و نوجوان به نماز پاى بند مى شود كه فكر و قلبش سرشار از مـعـارف دیـنـى ، خـاصـه نـماز باشد. والدین مى توانند با ایجاد زمینه هاى رشد فكرى و آگاه شـدن آنـان نـسـبـت بـه معارف دینى ، این مانع را از سر راه آنان برداشته و یاریگر فرزندان خویش باشند.
2 ـ خستگى و بى حوصلگى
گـاهـى كـودك و نـوجـوان در طـى روز بـه دلایـلى هـمـچـون كـلاس درس ، ورزش زیاد، تماشاى تـلویـزیون ، داشتن سرگرمى هاى متعدد، بیش از اندازه تلاش نموده خسته و بى حوصله است . یعنى از نظر جسمى و روانى آمادگى پذیرش كارهاى فكرى و معنوى را ندارد.
مـسـؤ ولیـت و نـقـش الهـى والدین اقتضاء مى كند كه با مراقبت و برنامه ریزى صحیح نگذارند كودك و نوجوان تاحدى خسته شود كه آمادگى انجام نماز و عبادت را نداشته باشد.
هـمـچـنـیـن اگـر كـودك بـه تنبلى و كسالت موقتى گرفتار شد، والدین با شیوه هاى محبت آمیز، تـشـویـق و آسـان جـلوه دادن اعـمـال نـمـاز یـا مـوافـقـت بـا استراحت موقتى كودك و نوجوان زمینه عمل را برایش فراهم نموده تا در فرصت كوتاه دیگرى به نماز بایستد.
3 ـ اشتغال زیاد و غفلت
واگـذارى انـجـام كـارهـاى مـتـعـدد بـه كـودك و نـوجـوان نیز باعث مى شود كه آنان به صورت ناخواسته از نماز غفلت نمایند. كارهاى منزل ، مدرسه ، تلاش هاى فردى خود كودك و نوجوان ، بـازى و سـرگرمى ، دید و بازدید، رفتن به اردوها، پارك ها و تفریحات گوناگون آنچنان آنـهـا را سـرگرم و مشغول مى دارد كه باعث كم رنگ شدن ارزش و اهمیت نماز مى گردد. درنتیجه این اشتغالات متعدد، بدون قصد و نظر سوء از نماز غفلت مى ورزد.
لذا والدیـن بـایـد مـتوجه باشند كه كمتر از توان و ظرفیت كودك و نوجوان به او كار واگذار كنند، و با تذكر به موقع او را از میان كارها به نماز دعوت نمایند.
4 ـ خودنمایى و تعرض
یـكـى از خـصوصیات نوجوانان مطرح نمودن و خودنمایى در بین جمع دوستان ، همسالان و یا در جمع خانوادگى است . نوجوان با این كار مى خواهد خودى نشان دهد تا ابراز وجود نموده و از این طریق شناخته شود.
اگـر نـوجـوان در جـمعى قرار گیرد كه آنان نیز به نماز بى توجه اند، سعى مى كند خود را طـورى مـطـرح كـنـد تـا مـحـبوب و مورد قبول آن جمع قرار گرفته و پذیرفته شود، و نیز در مواقعى نوجوان در جمعى قرار دارد كه همگى به نماز عشق مى ورزند و او زمینه اى براى مطرح كردن خود ندارد. لذا با بى اعتنایى و حتى نماز نخواندن جمع را متوجه خود مى كند. همچنین سؤ الات ، اشكالات و شبهاتى را مطرح مى كند تا آنان از پاسخش عاجز شوند.
در چـنـیـن وضـعـیتى ، لازم است زمینه هایى فراهم شود تا نوجوان خود را محبوب جمع ببیند. دادن مسؤ ولیت برخى از كارها و مانند آن ، كمك مفیدى در این زمینه است . چنانچه با سبك شمردن نماز مى خواهد خود را نشان دهد یا اشكالاتى را مطرح مى كند، نباید با برخورد منفى و رفتار تند و خـشـن ، نـسـنجیده او را در ورطه لجاجت بیندازیم ، بلكه با صبر، رفتار منطقى و گذشت زمان ، زمینه هاى اصلاح او را مهیا نماییم .
از خصوصیات دیگر نوجوانان این است كه بسیارى از اوقات نسبت به كارى كه از آنها خواسته مـى شـود تـعـرض مـى كـنـند؛ زیرا آنان در این سنین در خود توانایى هایى را مى بینند و سعى دارنـد آنـهـا را بـه كـار گـیـرنـد. مـانـنـد بـیـشـتـر شـدن درك و فـهـم نـسـبـت بـه مـسـائل یـا افـزایـش تـوان جـسـمـى و قـدرت بـدنـى در چـنـیـن وضـعـیـتـى دچـار نـوعـى استقلال خواهى كاذب مى شود. بنابر این اگر او را به نماز یا هر كار دیگرى دعوت كنید، ممكن اسـت بـا تعرض او مواجه شوید. و اظهار كند كه من دیگر بزرگ شده ام ، خود مى دانم كه نماز بـخـوانـم یـا نـخـوانـم و نـیـازى بـه امـر و نـهـى شـمـا نـدارم و امثال آن .
والدیـن آگـاه ، بـا هـوشـیـارى و دادن شـخصیت و احترام گذاشتن مى توانند او را از چنین تعرض هـایـى دور نـمـایـند. اگر موفق نشوند، با متانت و گذشت ، محبت كردن به مرور زمان به اهداف تربیتى نایل خواهند شد.
5 ـ احساس گناه
بـرخـى از نـوجـوانـان و جـوانـان مـمـكـن اسـت خـطـا و گـنـاهـى مـرتـكـب شـده بـاشـنـد. و ایـن عـمـل آنـهـا آشـكار شده و دیگران نیز از آن باخبر باشند. لذا خود را سرزنش كرده و از گذشته تـلخ و گـنـاه آلود خـویـش نـگران است و مى پندارد كه با چنین سابقه اى دیگر نماز فایده اى ندارد. براى چه نماز بخواند؟ و با این احساس از نماز دور شده و خود را جهنمى مى پندارد.
در چـنـیـن وضعیتى ، والدین به یارى نوجوان و جوان شتافته و با بیان جلوه هاى بیكران رحمت الهى ، و باز بودن راه نجات از طریق توبه و اینكه خداوند جوان توبه كننده را بسیار دوست دارد و امثال اینها، آنان را امیدوار كرده و از كید شیطان برهانند.

علل خانوادگى بى توجهى به نماز

خـانـواده مـهـم تـریـن جایگاه تربیت انسان است . اگر این پایگاه اصلى دچار ضعف ، نارسایى شـود، قـطـعـاً تـربـیـت كـودك و نـوجـوان بـه مـخـاطـره مـى افـتـد و عـواقـب تـلخـى را بـه دنبال خواهد داشت .
بسیارى از علل عدم گرایش نوجوانان و جوانان به نماز ریشه در محیط تربیتى خانواده اى كه در آن رشـد نـمـوده انـد دارد. بـرخـى از مـهـم تـریـن عـلل آن بـه شـرح ذیل است :
1 ـ نداشتن الگوى مناسب
كـودك از بـدو تـولد بـا والدیـن خـود آشـنـا و مـاءنـوس مـى شـود و در مـراحـل رشـد خـود سـعـى مـى كـنـد رفـتـار، گـفـتـار و افـكـارش مانند والدین خویش باشد. و با تقلیدپذیرى ، اعمال آنان را ملاك رفتار خود قرار داده و خواسته یا ناخواسته از آنها الگو مى پذیرد.
والدینى كه به وظایف الهى و شرعى خود پاى بند هستند و به موقع نماز مى خوانند و از سبك شـمـردن نـمـاز و سـایـر واجـبـات الهـى پـرهـیـز مـى كنند، به یقین فرزندانشان از آنان الگو گرفته و به نماز مى ایستند و هیچ عبادتى ـ از جمله نماز ـ را سبك نمى شمارند.
امّا كودكى كه از این نعمت معنوى محروم است و والدینش به نماز علاقه اى نشان نمى دهند یا گه گـاهـى نـمـاز مـى خـوانـنـد، آیـا الگـوى مـنـاسـب بـراى عـبـادت دارد؟ آیـا فـطـرت خـداجـویى و مـیـل بـه پـرسـتـش در او شـكـوفـا مـى شـود یـا در انـبـوه غـبـار جهل و غفلت باقى مى ماند؟
2 ـ بى توجهى نسبت به تربیت دینى
بـرخـى از والدیـن نـسـبـت بـه تـربـیـت دیـنـى از جـمـله بـه نـمـاز فـرزنـدان خـود اهمیت چندانى قـائل نیستند و مى پندارند كه خود بزرگ شده و خوب مى شوند. چنین والدینى كودك و نوجوان را در مسیر وزش نسیم دلنواز تربیت دینى قرار نداده تا عِطر معنوى نماز از وجود فرزندانشان ، محیط خانه و اجتماع را پُر كند.
اگـر والدیـن بـا دلسـوزى ، آگاهى و شناخت لازم به این حركت مهم و حیاتى اقدام نمایند. و با دعـوت كـردن آنـان بـر سـر سـفـره مـعـنـوى نماز، وجودشان را به عشق عبادت و بندگى خداوند سـبـحـان مـزیـن نـمایند، چنین كودكانى سعادت را در آغوش گرفته و به كمالات معنوى دست مى یابند.
بـه یـقـیـن والدیـن خـواهـان سـعـادت دنیا و آخرت فرزندان خویش اند و در این راه از هیچ گونه فداكارى دریغ نمى ورزند. به همین دلیل لازم است والدین شرایط تربیت دینى از جمله نماز را مـهـیـا نـمـوده تـا كـودك و نوجوان در محیط و فضایى قرار بگیرد كه به نماز ماءنوس گردد. بـردن آنـان بـه امـاكـن مذهبى ، تهیه كتب و مجلات مفید درباره معارف دینى و نماز، ایجاد جاذبه هـاى مـورد پـسـنـد كـودك ، تـشـویـق و رفـتار محبت آمیز و مانند آن ، مى توانند عواملى باشند كه شـرایـط تـربـیـت دیـنـى را فراهم نموده تا والدین در انجام این رسالت انسانى و الهى خویش موفق گردند.
3 ـ عادت و تمرین ندادن
یـكى از علل موفقیت در هر كارى ، تمرین كردن و عادت نیكو است . انجام امور عبادى از جمله نماز نیز نیازمند تمرین است ، و بهترین ایام تمرین امور معنوى دوران كودكى و نوجوانى مى باشد.
بـرخـى از والدین به بهانه اینكه هنوز زمان تكلیف شرعى فرزندشان فرا نرسیده ، آنان را بـه نـمـاز دعـوت و هـدایـت نـمـى كـنـنـد، امـّا والدیـن آگـاه نـسـبـت بـه مـسـائل تـربـیـتـى عـلاوه بر آگاهى دادن فرزندان خود، از روش هاى صحیح بهره گرفته تا بتوانند به تدریج آنان را به عادت نیكوى عبادت و نماز بیارایند.
تـحـقـیـقـات نـشان مى دهد، نوجوانان و جوانانى كه نماز را سبك مى شمارند، كسانى اند كه در دوران كودكى عادت به امور عبادى نداشته اند
.
لذا عادت دادن نفس كودك و نوجوان به نماز، نیاز به زمانى دارد كه در آن رشد و بلوغ فكرى و شخصیتى او شكل مى گیرد، در این صورت با دست یافتن و اُنس به حریم معنوى نماز خود را از فیض حضور با پروردگار سبحان محروم نمى كند.
4 ـ مال حرام و شبهه ناك
تـاءثیر و تاءثر جسم بر روح و بر عكس ، امرى است روشن و مسلّم . لذا انسان باید غذایى را مـصـرف كـنـد كـه از بـهـداشـت ظـاهـرى و باطنى برخوردار باشد تا به جسم و روح او آسیبى نرساند.
یكى از مسؤ ولیت هاى بسیار مهم والدین در تهیه غذا و سایر امكانات زندگى براى فرزندان ، تـوجـه بـه حـلال و حـرام بـودن درآمـدهـا اسـت ؛ زیـرا غـذاى حلال و طیب و حرام و شبهه ناك اثر وضعى بر جسم و روان انسان مى گذارد.
در فـرهـنـگ اسـلامـى بـیـن تـغـذیـه حـلال و طـیـب و عـمـل صـالح و بـیـن رذایـل اخـلاقـى و آثـار سـوء تـغذیه مى توان رابطه هایى را دریافت . همچنین بین مـصـرف مـال حـرام و شـبـهـه نـاك و عـدم تـوفـیـق بـه عـمـل صـالح یـا میل به گناه نیز ارتباط وجود دارد.
مـال حـرام و شـبـهـه ناك شامل هر درآمد و مالى است كه از راه تعیین شده در شرع مقدس اسلام به دست نیاید، مانند تصرف در مال یتیم ، ربا، دزدى ، كم فروشى ، گرانفروشى ، خیانت در امانت ، مـال خـمـس و زكـات نـداده ، كـم كـارى ، تـصـرف در بـیـت المال ، تصرف اموال دیگران و... .
قـابـل ذكـر اسـت كـه مـنـظور از خوردن مال حرام و شبهه ناك مطلق تصرف است خواه به مصرف خوردن و آشامیدن ، یا لباس و مسكن و غیره برسد یا اینكه آن را مصرف نكند.
حـرام خـوارى مـى تـوانـد آثـار و نـتـایـج سـوء دیـگـرى نـیـز بـه دنـبـال داشته باشد از جمله اینكه بركت را از مال مى برد، مانع قبولى عبادات شده ، دعاى فرد مستجاب نمى شود و قساوت قلب ایجاد مى كند.
شهید آیت ا... سید عبدالحسین دستغیب در این باره چنین مى نویسد:
خـوراكـى كـه انـسـان مـى خـورد بـه مـنـزله بذرى است كه در زمین ریخته مى شود، پس اگر آن خوراك پاكیزه و حلال باشد اثرش در قلب كه به منزله سلطان بدن است از رقّت و صفا ظاهر مـى شـود و از اعـضاء و جوارحش جز خیر و نیكى تراوش نمى كند. و اگر آن خوراك پلید و حرام بـاشـد قـلب را كدر و تیره نموده ، در اثر قساوت و ظلمت امید خیرى به او نخواهد بود و پند و اندرز در او اثر نمى كند.
ایـشـان در ذیـل مـطـلب حـكـایـتـى را نـقـل مـى كـنـد كـه شـاهـد مثال گویا و روشنى است :
در حـالات ( شـریـك بـن عبدا... قاضى ) نوشته اند: وى در ابتدا فقیه با ورعى بود تا وقتى كه مهدى عباسى او را احضار كرد و مجبور نمود كه یكى از سه كار را بكند، یا منصب قضاوت را بپذیرد یا معلم و مربى اطفال خلیفه شود یا یك مرتبه از طعام خلیفه بخورد. او خوردن طعام را اختیار كرد و آن را نسبت به دو كار دیگر سهل شمرد. خلیفه به آشپز مخصوص دستور دادانواع مـتـعدد از خوراكى هاى لذیذ تدارك كند، چون( شریك) از آن طعام ها خورد، آشپز مزبور گفت ، وى پـس از خـوردن ایـن طعام رستگار نخواهد شد و همانطور هم شد. زیرا آن لقمه هاى حرام چنان در او تاءثیر كرد كه دو كار دیگر را هم پذیرفت .
عالم ربانى ملا احمد نراقى صاحب كتاب ارزشمند معراج السعاده دراین باره مى نویسد:
دلى كـه از لقـمـه حـرام روئیـده باشد كجا و قابلیت انوار عالم قدس كجا؟ ونطفه اى را كه از مـال مـردم بـه هـم رسـیـده بـاشـد بـا مرتبه اُنس با پروردگار چه كار؟ چگونه پرتو لمعات (روشـنـى هـاى ) عالم نور به دلى كه بُخار غذاى حرام آن را تاریك كرده ؟ و كى پاكیزگى و صـفـا از بـراى نـفـسـى حـاصـل مـى شـود كـه كـثـافـات مـال مـشـتـبـه آن را آلوده و چـرك نـمـوده باشد؟
در این باره سالار شهیدان در روز عاشورا در سخنرانى خودخطاب به دشمنان فرمودند:
در اثـر هـدایـاى حرامى كه به دست شما رسیده و در اثر غذاهاى آلوده و لقمه هاى غیر مشروعى كـه شـكـم هـاى شـمـا از آن انـبـاشـتـه شـده ، اسـت كـه خـدا ایـن چـنـیـن بـر دل هاى شما مُهر زده است
بـنـابـرایـن غـذا و امـكـانـات حـرام و شـبـهه ناك خود مانع بزرگى درتربیت و توفیق كودك و نوجوان به نماز و عبادت است .
5 ـ تقویت نكردن ایمان كودك و نوجوان
لازم اسـت والدیـن راه هـاى مـخـتـلف خـداشـنـاسـى را بـراى آنـان بـیـان كـنـنـد تـا میل به پرستش در آنان شكوفا و آثار ایمان نمایان گردد.
كـودك و نـوجـوانـى كـه مـعـنـى و مـفـهـوم ایـمـان بـه خـدا را دریـابـد و در سـایـه عـمـل بـه تـكـالیـف الهـى ، شـخـصیت معنویش رشد یابد، به یقین اُنس و ارتباط با خدا و عبادت برایش حاصل خواهد شد.
6 ـ بهره نگرفتن از روش ها و ابزارها
در دنـیـاى امـروز بـهـره گـیـرى از روش هـا و ابزارهاى مختلف در امر تربیت از جایگاه ویژه اى بـرخـوردار اسـت . تـاحـدى كـه بـدون آنـهـا امـر تـربـیـت مختل خواهد شد. به همین دلیل در تربیت دینى از جمله نماز، ضرورت دارد كه والدین از ابزارها و روش هاى مفید و سازنده كه با فرهنگ اسلامى نیز تطبیق و هماهنگى دارد بهره گرفته تا در نـهـایـت بـتـوانـند فرزندانشان را به سوى اعمال صالح ترغیب نمایند. و غفلت و بى توجهى نسبت به روش ها و ابزارهاى تربیتى خود از علل عدم موفقیت در تربیت محسوب مى شود.
علاوه بر علل مذكور، علت هاى دیگرى همچون غفلت والدین از موانع تربیت و برطرف كردن آن هـا، ارزیـابى نكردن روند تربیت دینى توسط والدین ، رفتار ناپسند و تند والدین نسبت به كـودك و نـوجـوان ، سـنگین و پیچیده جلوه دادن مسائل دین از جمله نماز، ناآگاهى والدین نسبت به مـعـارف دیـنـى و مـانـنـد آن را مـى تـوان ذكـر كـرد كه باعث بى توجهى ، غفلت و دورى كودك و نوجوان به معارف دینى و وظایف الهى آنها مى گردد.

برچسب ها: دلایل نمازنخوندن، عدم گرایش به نماز، عدم علاقه به نمازخوندن، دایل مهم نمازنخواندن، تاثیرمهم خانواده درنمازخواندن فرزندان،
[ شنبه 7 بهمن 1391 ] [ 03:13 ب.ظ ] [ م. اعتدادی ]
.: Weblog Themes By Pichak :.

درباره وبلاگ


آمار سایت
بازدیدهای امروز : نفر
بازدیدهای دیروز : نفر
كل بازدیدها : نفر
بازدید این ماه : نفر
بازدید ماه قبل : نفر
تعداد نویسندگان : عدد
كل مطالب : عدد
آخرین بروز رسانی :
امکانات وب


برای نمایش تصاویر گالری كلیك كنید


کد گالری

[cb:blog_page_title]